Planten beschermen tegen de winter.

Het voorbije tuinseizoen heeft U tijd noch moeite gespaard om de tuin er te laten uitzien zoals u het wou. Het zou dan ook zeer ontmoedigend zijn verschillende unieke exemplaren te zien verdwijnen door een aanhoudende stevige vorstperiode. Gelukkig kunnen we de meeste vorstschade beperken door een preventief optreden.

Een plant is winterhard als deze zichzelf tegen vorst kan beschermen.
Matig winterhard zijn planten, die alleen in onze strengste winters afsterven. Door de milde winters van de laatste jaren kunnen steeds meer half-winterharde planten buiten overwinteren.

De koudere temperaturen zorgen ervoor dat de levensactiviteiten bij de planten zullen afzwakken. Dit kan men bv. duidelijk opmerken door de steeds tragere groei van het gazon naarmate de winter nadert.
Alle planten zijn opgebouwd uit cellen die voornamelijk water bevatten. Wanneer het begint te vriezen gaan er zich in de cellen scherpe waterkristallen vormen die zich doorheen de celwanden boren. Als het terug dooit zullen de kristallen smelten en geperforeerde en lekke cellen nalaten. De bevroren plantendelen zullen dan ook na de vorstperiode afsterven.

De winterharde planten hebben geen last van bevriezingsverschijnselen na een zware vorstperiode. Dit komt omdat ze een stof aanmaken die is te vergelijken met een soort van anti-vriesprodukt. De plant verspreidt deze stof zodat het in elke cel zit opgelost en daardoor kunnen de cellen pas bevriezen bij bv. -15°C.

Als tuinliefhebber weten we dat verschillende planten behoren tot de categorie van de matig winterharde planten. Deze lijden niet onder de eerste matige vriesnachten, maar moeten wel beschermd worden bij echte harde aanhoudende vors. Om er enkele veel voorkomende op te noemen: de Agapanthus met zijn fijne bladeren, de Gunnera of mammoetblad, palmsoorten, boomvarens, Abelia, Eryngiums, sierartisjok of kardoen ( Cynara cardunculus ),tuinbanaan (Musa), eucalyptus,...

Beschermen.
Er zijn drie soorten schade te onderscheiden:

• Bevriezing

  Gunnera ingepakt tegen de vrieskou

  De plant kan ingepakt worden in een wigwam van stro, varenloof of droge bladeren. Druk de bladeren niet aan. Om rotten te voorkomen moet het een luchtige constructie blijven . Daarrond een geraamte maken met takken van snoeiafval, bonestaken of afgestorven stevige stengels van hoge vaste planten zoals van de Helianthus. De tentvorm wordt verstevigd door er bovenaan een touw stevig omheen te binden. Herhaal dit nogmaals in het midden zodat het een stevige constructie is. De touwen kun je aan het oog onttrekken door er reeds afgestorven bladeren omheen te wikkelen. Als extra bescherming kun je de wigwam nog afdekken met een jutedoek. Op deze manier zijn de planten onder de constructie goed beschermd tegen de vorst en het is ook nog natuurlijk en mooi om naar te kijken.
  Begin niet te snel in de herfst met de grote opkuis. De vaste planten in uw tuin die 's winters bovengronds verdwijnen kunnen de afgestorven bovengrondse delen best gebruiken als extra mantel tegen de vrieskou.
   

• Uitdroging
  Wintergroene planten kunnen geen water opnemen als de grond bevroren is. Toch zullen hun bladeren verder water verdampen door de zon en door de wind. Als een hevige vorstperiode voor een lange periode aanhoudt kunnen verschillende bladhoudende soorten afsterven door uitdroging. Voorbeelden zijn Camellia, bamboe, coniferen. Het is daarom ook dat bamboe en andere bladhoudende planten best worden verplant in het voorjaar. Zet deze planten niet vol in de uitdrogende schrale oostenwind of op het zuiden in de winterzon.
  U kunt de planten ook beschermen tegen de wind door ze te planten achter een haag of een vlechtscherm.
   

• Rotting
  Bij koud weer met een hoge grondwaterstand zullen de wortels afsterven.
  Plant gevoelige planten liever op een hoger gelegen stuk tuin of zorg voor een goede drainage. U kunt de planten in het najaar ook altijd preventief verplanten op een hoger gelegen winterbed. Weet bij de aanschaf en aanplant van matig winterharde planten dat een droge zandgrond in ieder geval beter is dan natte kleigrond. Grijsbladige planten zijn bijna allemaal liefhebbers van warmte en van droogte en zijn vaak de eerste slachtoffers van een langdurige hoge grondwaterstand in de winter.

  Indien U toch plastiek gebruikt om Uw planten mee te beschermen, zorg dan dat deze verwijderd wordt zodra de vorst over is.
  
  Als echte tuinliefhebber kan ik U toch aanraden om eens een van deze matig winterharde planten in de tuin te planten. Ze zijn zeker meer dan het proberen waard.
  
  Veel succes,