Appelboom: Wetenschappelijke benaming: Malus domestica.
Familie der Rosaceae (roosachtigen)en verwant aan de
peer.
Herkomst: Europa en West-Azië
Enkele
soorten:
Alkmene, Court-Pendu rouge, Delcorf,
Discovery, Ecolette Godivert,
Grenadier, Gris Braibant,Holsteiner Cox, Jacques Lebel, James
Grieve, Joseph Musch, La paix,
Lena, Otava, Pilot, Pinova,Radoux, Rajka,Reanda, Reglindis, Reinette, Relinda,
Rewena, Rubinola,
Rubinstep, Santana, Boskoop, Sterappel, Vanda,...
Bloei en bestuiving:
Wordt voornamelijk door insecten bestoven. Optimaal is kruisbestuiving deze geeft meerdere en
dikkere vruchten.
Let op: gelijkmatige
aanmaak van stuifmeel is primordiaal voor een goede bevruchting.
Goeie bestuivers zijn moeilijk opsombaar daar
dit echt
afhankelijk is van de aangeplante soort(en)!
voorbeeld: Boskoop --->
bestuiver is dan Alkmene, Delcorf, Discovery, Winston,...
Laatbloeiers hebben over het algemeen minder last van nachtvorst wat meer
slaagkansen biedt voor goede
vruchten.
Oogst:
Vruchten rijpen af vanaf augustus tot oktober
al naargelang de soort.
Wijze van aanplanting:
Onderstam:
Halfstam en hoogstam (hier worden vooral
zaailingen voor gebruikt). Enkele
onderstam-types: M9, M26, MM106, MM111, M2,... Naargelang de onderstam verkrijg je een zwakke
tot forsere groei. Geeft op deze manier vaak mogelijkheid tot bepaalde
resistenties.
Standplaats:
Bodem: lichtzure gronden worden goed verdragen,
leemgrond is hier dan ook ideaal.
De aanplanting:
Kan gebeuren vanaf november en dit tot
maart. Hou steeds rekening met mogelijke vorstperioden.
Indien je 2 jarige
containerboompjes aankoopt,
staan er over 't algemeen enkele gesteltakken op die we best
terugsnoeien tot op
maximum 20 cm voor de harttak en 15 cm voor de gesteltakken.
-
Laat je eerste gesteltak
beginnen op een
afstand van minstens 1 meter (halfstam/hoogstam)
-
Later afhangend
fruit zal dan niet
tegen de grond hangen.
Vervolgens ga je de 2de
en 3de gesteltak
met een minimum van 20 cm opbouwend voorzien.
-
We doen dit om
inscheuren te
vermijden vooral bij vruchtvorming. Het gewicht kan
dan ook enorm
oplopen op dat moment.
-
afbuigen kan maar moet
niet, geeft sneller
bloem.
Ringen van de bast:
Dit is een zaak voor iets
oudere bomen
die moeten aangezet worden tot bloemvorming!
Hierbij speelt de periode een
enorm grote
rol, het best is dit dan ook te doen in de eerste 14 dagen van
juli.
Hoe gaan we
hier tewerk?
We
nemen een ontsmet snoeimes en snijden op de gewenste hoogte een reep van 5
cm rondom rond de
boom en
verwijderen de bast
volledig.
Wat gebeurd er nu
in de boom?
De assimilaten die normaal
naar de wortels toegaan, gaan zich als het ware opstapelen in de kruin nu, en
gaan
onvermijdelijk voor bloemknoppen zorgen.
Let op: kom
nooit met je
vingers aan de wonde!
De wonde mag eventueel
afgesmeerd worden met entwas, doch gezien het juiste tijdstip is dit
niet nodig.
Het echte
kerven
daarentegen, zorgt op zich dan weer voor takken.
Kerven van de bast:
Hoe
gaan we tewerk?
Halverwege maart wordt een kerf toegepast net boven een slapend oog. Je mag
dan tot 5 mm
diep snijden, wat de sapstroom naar de kruin onderbreekt en de tak
aanzet tot
schieten. Leggers (vaktaal) worden op deze manier aangepord voor leivormen.
Omgedraaid werkt dit
ook (onderaan een tak kerven) om assimilaten in de tak op te slaan. Op deze
kerfplaatsen zullen dan bloemknoppen ontstaan. Maar dit doen we dan wel omstreeks eind
april.
Afstand:
Respecteer de tussenafstanden naargelang de
stamkeuze.
---> Houd hier vooral rekening met leivormen. Snoer, normaal vertakt,
asymmetrische
vorm, geveerde
boom, palmet, ...
---> - laagstam: 1,5 tot 3 meter tussenafstand.
- halfstam: gaat tot 7 meter tussenafstand.
- hoogstam: gaat tot 12 meter tussenafstand.
Snoeien: kan
vanaf december tot maart.
let vooral op:
-
dode takken --->
wegsnoeien.
-
steile takken ---> wegsnoeien
of wig maken met zacht hout
-
takken die elkaar
kruisen ---> wegsnoeien (schuren v/d takken leid tot wonden ---> ziekten).
-
naar de harttak
toegroeiende takken
verwijderen.
-
lange waterloten met
weinig knoppen
--> wegsnoeien.
-
naar onder groeiend
vruchthout --->
verwijderen ---> krijgt geen zon !
-
snoei steeds met een
oog naar buiten
gericht (kroon) en dit om lucht en licht de kans te geven in de
kruin.
|

- Het 2de
jaar verkrijg
je een slapend oog, een bloemknop, en een nieuwe uitloper voor een
nieuwe tak.
|

- Het 3de jaar wordt
de bloemknop een vruchtzak die menige jaren bloem kan produceren
en het slapende
oog kan "gewekt worden" indien de vruchtzak ophoudt met
bloem geven
---> er word dan volledig
teruggesnoeid tot aan deze knop.
|
Vroege snoei = bevorderend voor de groei.
Late snoei = remt de groei (snoei gebeurd dan
vanaf april/mei).
Afgesnoeide takken kunnen gebruikt worden (als de
boom in rust is), om terug te enten op plaatsen waar je graag gesteltakken hebt. Deze takken
worden dan in de ijskast bewaard in een natte doek die op zich in plastiek is gewikkeld tegen verdamping.
De plaatsing van de ent gebeurt dan op het moment dat de sapstroom terug volop
actief is. En dit om de ent zoveel
mogelijk de kans te geven voor goed aan te slaan.
Tip: men kan koude of warme
entwas aanbrengen om de wonden te dichten, doch bij perfecte snoeiperioden
gebeurd de wondheling natuurlijk. Entwas dekt af, maar schimmels kunnen zich
hieronder ook goed thuis voelen met de nodige gevolgen van dien.
Ziekten: appelbloedluis, wollige bloedluis,
kurkstip (door calciumgebrek), schurft, meeldauw, stambasisrot, vruchtboomkankers,...
Daarom is het belangrijk je goed te laten
informeren wat betreft resistentie van deze bomen.
Interessante weetjes:
- RGF aanduiding staat voor Résources
Génétiques Fruitières ofwel tamelijk weerstandbiedende rassen tegen
schimmelinfekties enz...
- ENR-aanduiding staat voor Espace Naturel Régional
ofwel weerstand bieden fruitras (selectie afkomstig
vanuit Noord-Frankrijk)
- Paaltjes voor het opbinden van de
appelaar worden eerst geplaatst alvorens we de boom in het plantgat plaatsen. Best is ook neoprene of
rubber te gebruiken voor de bevestiging van de boom aan de paal. Werk gekruist
rondom de boom en paal om schuren tijdens rukwinden te vermijden. Dit leidt anders tot wonden die
op zich voor infecties kunnen zorgen. Zie ook dat de ent een goeie 20 cm boven de grond
uitsteekt daar deze anders infecties en wildgroei veroorzaakt. Bemest met een kalirijke voedingsstof
(tomatenmeststof kan hier toegepast worden).