We willen kleur zien. Ook in de winter. Juist dan blijkt hoe belangrijk blijvend groen is. Niet alleen bij struiken, bomen, hagen en bodembedekkers, maar ook tegen muren en wanden. Groen is de basiskleur van het leven. Levend groen is rustgevend. Dat voelt instinctief goed aan, het hele jaar door, maar zeker in het somberste jaargetijde.
In de winter lijkt de tuin platter en minder interessant doordat veel hogere tuinelementen minder nadrukkelijk ‘aanwezig’ zijn. Dat verandert onmiddellijk als er groenblijvende planten in of tegen verticale vlakken groeien. Dan wordt een schutting, muur of pergola opeens een natuurlijke vorm die aandacht trekt. Door hoogtewerking krijgt een tuinruimte structuur en kun je echt ‘in’ de tuin lopen en genieten van de behaaglijke omhulling door het groen. Groene klimmers verbergen bovendien lelijke vormen, verdoezelen scherpe kantjes en hoeken en laten de tuin groter lijken. Vogels foerageren en nestelen er graag in, net als in hagen.

De meest geschikte soorten
Iedereen kent de groenblijvende klimop (Hedera) in z’n vele bladvormen, van glanzend donkergroen tot zilver- of goudbont. De altijdgroene bladerdeken van klimop tegen een muur zorgt voor extra isolatie en houdt de muur droger. Klimmende kamperfoelie groeit wat losser, maar soorten als Lonicera henryi en Lonicera japonica ‘Hall’s Prolific’ behouden in zachte winters veel van hun groene blad, net als de clematissoorten Clematis armandii en Clematis cirrhosa. Over buxus en taxus en al hun snoeimogelijkheden hoeven we het niet eens te hebben. Geniet van de winterkleur van struikvormen als de frisgroene struikkamperfoelie Lonicera nitida ‘Maigrün’ (leuk als haagje), de mooie schijnhulst (Osmanthus), de klimmende kardinaalshoeden (Euonymus fortunei), de hulstvorm Ilex crenata ‘Convexa’ met z’n bolstaande blaadjes of de scherpe hulst Ilex aquifolium met z’n vrolijke bessen. Ook zeer het overwegen waard: olijfwilgen als Elaeagnus pungens ‘Maculata’ met een gele middenvlek op de bladeren of Elaeagnus ebbingei, waarvan het blad van boven groen, maar van onderen zilverbruin is (perfect voor tuinen aan de kust). Verder de vele prachtige laurierkersen (Prunus laurocerasus en Prunus lusitanica) die het ook als dichte haag zo goed doen met hun glanzende bladeren. Vergeet ook de vuurdoorn (Pyracantha) niet, die plat tegen een muur of schutting geleid kan worden.

Planten en goed onderhoud
Planten die in pot zijn gekweekt, kunt u het hele jaar door in de grond zetten. Ook nu, in de winter, als het maar niet vriest en ook de grond niet bevroren is. Op een groeiplek voor een muur of gevel moet de grond in het plantgat extra goed verbeterd worden, want daar zit vaak veel puin, zand en specie in. Plant even diep als de plant in z’n pot stond. Plant klimmers schuin naar de muur of schutting toe. Druk de grond goed rond de wortels aan. Geef na het inplanten royaal water.

Tuintips voor januari
Geef de vogels naast zaad, vetbollen en ander voer ook stukjes fruit. Ze hebben grote behoefte aan vitaminen. Loop niet op het gras als het vriest. Bevroren grasblad kan dan ‘breken’. Op zulke plekken wordt het gras later bruin. Wilt u iets snoeien, doe dat dan alleen bij niet-vriezend weer. Controleer overwinterende knollen en bollen op schimmel en rotting. Let op verdroging bij groenblijvers. Als de wortels nog bevroren zijn, gaat de verdamping via het blad wel door (vooral bij zonnig weer) en dus kunnen de planten uitdrogen. Scherm ze dan tijdelijk af met tuinvlies, een rietmat of iets dergelijks.