|
Frambozen worden meestal in rijen
geplant, maar zelfs in een kleine tuin kunt u wel twee of drie planten
kwijt rond een paal van 1.50 m. Er zijn genoeg rassen om het
zomerseizoen te 'overbruggen', maar ook rassen die vruchten dragen in
de herfst. Die maken in één jaar vruchtdragende stengels en geven van
eind zomer tot aan de eerste nachtvorst frambozen. Rassen die 's
zomers vrucht geven, dragen aan stengels die het vorige jaar zijn
gegroeid en die dus hun eerste oogst geven in het tweede jaar na het
planten. Rassen die in het najaar vrucht dragen, produceren het eerste
jaar een kleine oogst.
Frambozen kunnen goed worden ingevroren, maar blijven in de koelkast
maar een tot twee dagen goed.
De plaats en de grond.
Frambozen groeien in vrij koele streken met korte zomers, maar ook in
warmere klimaten. Ze houden van vruchtbare, goed doorlatende grond met
een pH van 6,5 of lager. Frambozen houden niet van kalkhoudende grond
en groeien slecht op kalk. Ze zullen voortdurend aan ijzergebrek
lijden en dat is moeilijk te verhelpen. Ze hebben minstens een halve
dag zon nodig, maar kunnen ook wel tegen wat wind mits ze goed zijn
aangebonden. Goede drainage is heel belangrijk, want frambozen zijn
vatbaat voor een agressieve vorm van wortelrot die gedijt op zeer
natte grond. Net zo belangrijk is voldoende water geven in de zomer,
want frambozen wortelen vlak onder het oppervlak en lijden al snel
onder watergebrek.
Planten kopen.
Frambozen worden meestal verkocht met kale wortels en worden 's
winters geplant. Koop absoluut virusvrije planten van een betrouwbare
leverancier, want frambozen zijn vatbaar voor virussen. Een goede
kwaliteit planten kan tot 14 jaar oogst dragen, mits goed verzorgd. Is
de grond erg kalkrijk (alkalisch), dan is 8 jaar waarschijnlijker.
De grond voorbereiden en planten.
Frambozen, bramen en aardbeien zijn vatbaar voor een paar
vervelende ziekten die in de bodem huizen. Als een van deze gewassen
op een bepaalde plek is uitgeput, plant daar dan niet een van de
andere gewassen. Gaat u in eerder voorbereide grond planten, dan hoeft
u alleen wat tuincompost of goed verteerde mest toe te voegen.
Verwijder overblijvende onkruiden voordat u gaat planten en plaats
vervolgens palen en draden. Met een dubbel steunsysteem kunt u meer
stengels kwijt, maar het neemt ook meer ruimte. Plant de planten op 35
- 45 cm afstand in een rij onder de draden. Zet ze zo diep als ze
stonden - te zien aan het 'grondmerk' op het stengelstuk.
In het voorjaar zullen er eerst knoppen verschijnen op dat stuk
stengel, voordat er nieuwe scheuten uit de grond opkomen. Zodra dat
gebeurt, kunt u de oude stengel tot op de grond afknippen.
Zorg voor de oogst.
Blijf onkruid verwijderen, water geven en ziekten en plaagdieren
bestrijden. U hoeft tijdens het groeiseizoen geen extra voeding toe te
dienen. Een jaarlijkse dressing van compost na de oogst en meststof in
het voorjaar moet genoeg zijn. Groeit de plant slecht, dan zal eerder
een virus dan gebrek aan voedingsstoffen de oorzaak zijn. Snoei zieke
delen en verwijder ze. Begin zomer zullen de nieuwe stengels flink
groeien en zal er een bosje ontstaan van jong groen. Schoffel of knip
het groen dat buiten de rij ontstaat weg, tot de grond warm genoeg is
om een flinke laag mulch aan te brengen van stro of hooi. Oude kranten
- van zes tot zeven pagina's dik - onder de mulch zal ongewenste
nieuwe scheuten en onkruid verstikken, maar verhinderen niet dat er
regenwater in de grond dringt.
Dun de nieuwe stengels uit tot 10 - 12 per m als ze ongeveer 75 cm
hoog zijn. Verwijder eerst zwakke of zieke stengels. De stengels van
herfstframbozen hoeven niet te worden uitgedund. Hou ze beperkt tot
een band van circa 30 cm breed. De stengels bind je losjes aan de
draden naarmate ze groeien.
Na de oogst.
Knip alle stengels die 's zomers vrucht hebben gedragen na de oogst zo
snel mogelijk tot op de grond af. Probeer dit netjes te doen, zodat
niet een rommelig stompje achterblijft, want dat kan een toegang zijn
voor ziekten en plaagdieren. Strooi tuincompost langs de rij, zodat de
dode stompjes snel verteren.
Dun de nieuwe stengels zo nodig uit, zodat er 8 - 10 per meter blijven
staan en bindt ze stevig aan de draden.
Laat de herfstframbozen los aangebonden, zelf na de oogst. Buig in hen
najaar de toppen van alle stengels rond en bind ze aan de bovenste
draad. Snoei tegelijkertijd de stengels van de herfstframbozen tot op
de grond terug en breng een mulchlaag aan van tuincompost. Verwijder
oud stro - naar de composthoop - voor dat u compost aanbrengt. Strooi
om het jaar in het voorjaar 125 g zeewiermeel per m² en korrels
kippenmest om de planten een oppepper te geven.
Keuze aan rassen.
Vroeg : Glen Moy', Malling Jewel' ( virusresistent); 'Redsetter''
Middelvroeg: 'Glen Ample', Malling 'Malling Joy'.
Laat: 'Glen Magna', 'Malling Admiral'.
Herfstframbozen.
'Allgold' ( geel ); 'Autumn Bliss', 'Terri - Louise'.
zie ook:
|