Dit artikel staat in het teken van
Europese orchideeën. De reden van deze bijzondere keuze
is mijn recente vakantie in Oostenrijk. Ik was daar in Karinthië
op vakantie in de buurt van Oostenrijks hoogste berg: de
Grossglockner. Het was de eerste keer dat we zo vroeg in het
seizoen in die buurt op vakantie waren en wat we daar hebben
gezien overtrof al onze verwachtingen. De Alpiene flora is op dit
moment op zijn hoogtepunt. Als ware orchidofiel waan je je in dit
jaargetijde in die omgeving als in de hemel….
Rode Bosvogeltje en bosorchis
Ik
zal niet te veel uitweiden over de groeiomstandigheden van de
verschillende orchideeën, maar er waren duidelijke verschillen
waar te nemen qua groeiplaatsen die direct te wijten waren aan de
aanwezigheid van een basische (kalk) grondsoort of veel vocht. We
troffen daar het rode bosvogeltje
aan (Cephalanthera rubra) in een omgeving die vergeven was van
kalkhoudend gesteente. Helaas waren we zo vroeg in het seizoen dat
we geen volledig bloeiende exemplaren hebben gezien. Op de foto is
duidelijk te zien dat de knoppen nog haast gesloten zijn. Het was
voor ons de eerste keer dat we deze plant hebben gezien, dus het
was een bijzondere ontmoeting. Samen met het rode bosvogeltje
troffen we ook talloze exemplaren van de
bosorchis aan (Dactylorhiza
fuchsii - zie onderaan de pagina).
Muggenorchis
en nachtorchis
Op veel plaatsen hebben
we alpenweiden aangetroffen die werkelijk roze waren van de massaal
bloeiende grote muggenorchis
(Gymnadenia conopsea -
zie onderaan de pagina). Je
wist niet waar je eerst moest kijken. Het leek soms wel alsof er in
plaats van gras muggenorchis groeide. Een lust voor het oog!
Twee planten die in wat vochtigere delen te vinden waren zijn de
welriekende nachtorchis
(Platanthera bifolia) en de witte
muggenorchis (Pseudorchis albida -
zie onderaan
de pagina). De welriekende nachtorchis is
tegen de avond inderdaad welriekend en de
witte muggenorchis is
een relatief kleine plant maar de moeite van het bekijken waard:
een miniatuurtje.
De zwarte
vanille-orchis
Alle bovenstaande
orchideeën zijn, weliswaar niet in zulke massale hoeveelheden,
ook in Nederland te bewonderen. Als laatste noem ik een bijzondere
orchidee. Voor zover mijn referenties rijken heb ik kunnen vinden
dat deze orchidee niet in Nederland voorkomt en een specifieke
alpine plant is: de zwarte vanille-orchis (Nigritella nigris). De Oostenrijkers
zelf noemen het “Bloeddruppels uit de Hemel” en waarlijk dat zijn
het. De kleur van de bloemaar is zwart-rood en heeft een heerlijk
vanilleachtig aroma. De plant is slechts 10 cm hoog en groeit bij
voorkeur op zonnige en vochtige alpiene weides. Een juweeltje!
Tot slot
Dit artikel is ook
geschreven naar aanleiding van een inventarisatie. Als
orchideeënclub willen we ons graag breed oriënteren en het lijkt
ons interessant om ons naast tropische orchideeën ook zo nu en dan
bezig te houden met inheemse/Europese orchideeën. We zijn dan ook
benieuwd naar de behoefte aan informatie over deze planten bij de
lezers en we nodigen u dan ook uit om de nieuwe poll op de website
in te vullen. Bij voldoende belangstelling overwegen wij om ook
informatie te gaan verstrekken (al dan niet in clubverband) over
deze planten.
Gymnadenia conopsea
grote muggenorchis
 |
Pseudorchis albida
witte muggenorchis
 |
Dactylorhiza fuchsii
bosorchis
 |
